Czy mogę napisać w CV pracę bez umowy? To jedno z najczęstszych pytań, które dostaję od osób szukających pracy. I rozumiem, skąd się bierze ta wątpliwość.
W idealnym świecie każdy z nas powinien pracować legalnie, na podstawie jakiejkolwiek umowy czy to umowy o pracę, zlecenie czy na kontrakcie.
Jednak rzeczywistość nie jest aż tak kolorowa i wielu z nas niestety pracuje na czarno.
Według danych GUS szacuje się, że ten problem dotyczy nawet ok. 5% osób na rynku pracy.
To dużo, prawda?
Odpowiedź na to pytanie jest krótka: tak, można i często warto to zrobić.
W tym artykule przedstawię jak pisać o pracy “na czarno”, które informacje warto dodać i co zrobić, jeśli Twoja praca nie była udokumentowana.
Czy mogę napisać w CV pracę bez umowy? Tak, oto dlaczego
CV nie jest dokumentem urzędowym. Nie musisz dołączać do niego świadectw pracy ani żadnych innych zaświadczeń. To przede wszystkim narzędzie marketingowe, które ma pokazać Twoje doświadczenie i kompetencje.
Pracodawca nie weryfikuje każdego wpisu w CV przez ZUS czy inne instytucje. Interesuje go to, co umiesz i co możesz dla niego zrobić.
Dlatego praca bez umowy jak najbardziej może i powinna znaleźć się w Twoim CV, jeśli:
- była związana z Twoim zawodem lub branżą,
- trwała wystarczająco długo, żeby zdobyć realne umiejętności,
- wypełnia lukę w historii zatrudnienia.
Nie opisuj jej jako “praca na czarno”. Po prostu wpisz stanowisko, nazwę firmy i zakres obowiązków, tak samo jak każde inne doświadczenie.
Checklista: 7 błędów w CV i na LinkedIn
Zostaw maila, wyślę Ci checklistę. Otwórz obok swoje CV i profil, odhacz punkt po punkcie. 20 minut i wiesz, co poprawić.
Zero spamu. Zapis do newslettera, wypiszesz się jednym klikiem.
Jak wpisać pracę bez umowy w CV? Gotowy schemat
Wielu ludzi wie już, że może napisać w CV pracę bez umowy, ale nie wie jak to technicznie zrobić. Oto prosty schemat, który działa.
W sekcji doświadczenia zawodowego wpisz:
- Stanowisko: tak samo jak w przypadku każdej innej pracy. Jeśli byłeś sprzedawcą, wpisz “Sprzedawca”. Jeśli prowadziłeś magazyn, wpisz “Pracownik magazynu”.
- Nazwa firmy: podaj realną nazwę firmy lub miejsca, w którym pracowałeś. Jeśli firma już nie istnieje, możesz dodać w nawiasie “(firma zamknięta)”.
- Okres zatrudnienia: wpisz miesiąc i rok rozpoczęcia oraz zakończenia pracy. Nie musisz tego nigdzie potwierdzać dokumentem.
- Zakres obowiązków: opisz konkretnie, co robiłeś. Skup się na efektach i zadaniach, nie na formie zatrudnienia.
Przykładowy wpis może wyglądać tak:
Pracownik budowlany | Zakład Remontowy Kowalski | 03.2021 – 09.2021
Wykonywanie prac wykończeniowych, układanie płytek, malowanie pomieszczeń, współpraca z ekipą 5-osobową przy realizacji zleceń dla klientów indywidualnych.
Żadnej wzmianki o braku umowy. Żadnych zbędnych wyjaśnień. Samo doświadczenie.
1. Jak pokazać zatrudnienie, na które nie ma dowodów?
W CV przedstaw gdzie i kiedy pracowałeś. Nawet jeżeli na to zatrudnienie nie masz dowodów.
Opisz swoje obowiązki, a sama informacja o pracy na czarno jest zbędna.
Kiedy warto opisywać doświadczenie na czarno?
- chcesz aplikować do większej firmy, a Twoje pierwsze doświadczenie w zawodzie zdobyłeś bez umowy.
Każde doświadczenie, w którym obowiązki były powiązane z Twoim profilem zawodowym są dla pracodawcy istotne.
- masz doświadczenie w pracy za granicą, na przykład podczas wakacji lub studiując dziennie.
Tym bardziej, gdy szukasz pierwszego zatrudnienia, te informacje mogą pokazać, że zdobyłeś już jakiekolwiek, pierwsze kompetencje.
- masz kilkunastoletnie doświadczenie zawodowe i firma się rozpadła, nie pozostawiając po sobie nic.
Ta sytuacja jest spotykana i to wcale nie tak rzadko. Jeżeli nie otrzymałeś świadectwa pracy, to po prostu umieść zajmowane przez Ciebie stanowisko. W ten sposób unikniesz “luki” w dokumencie.
2. Może jesteś w stanie zdobyć referencje?
Nawet jeśli nie miałeś oficjalnego zatrudnienia, to możesz przecież mieć dobre relacje ze swoim pracodawcą.
Jeżeli Twój potencjalny pracodawca będzie chciał sprawdzić informacje dotyczące Twojego doświadczenia i umiejętności, dzięki kontaktom referencyjnym będzie mógł to zrobić.
Dlatego warto zadbać o dobre relacje z szefem oraz umieścić kontakty referencyjne w CV.
3. Jak ważne jest świadectwo pracy?
Ten dokument standardowo potwierdza Twoje zatrudnienie oraz zakres odpowiedzialności. Czas Twojego zatrudnienia jest przydatny do wyliczenia należnego urlopu.
Dla osoby rekrutującej praca na czarno może być czasem wręcz decydująca. Szczególnie w przypadku mniejszych miejscowości, gdzie ten problem występuje częściej.
A w Twoim CV może to być jedna z niewielu informacji dotycząca potwierdzenia Twojej historii zatrudnienia.
Jak zatem rekruter może zweryfikować Ciebie, nie posiadając świadectwa pracy?
Punkt drugi jest odpowiedzią na to pytanie. Referencje są najważniejsze w takiej sytuacji. Pozwolą zweryfikować Twoje zatrudnienie i dotychczas zdobyte kompetencje.
30 minut ze mną nad Twoim CV
Wysyłasz mi swoje CV i ogłoszenia, na które chcesz aplikować. Omawiamy dokument punkt po punkcie na żywo, a Ty dopytujesz o wszystko na bieżąco. Wychodzisz z listą zmian do wprowadzenia, nie z raportem do szuflady. 199 zł.
4. Co jeśli praca jest nieudokumentowana?
Skończyłeś pracę w firmie i pomagasz żonie lub mężowi w prowadzeniu firmy? Odpowiadasz za pozyskiwanie nowych klientów czy też rozliczasz faktury i inne kwestie finansowe?
Jeśli jest to sytuacja, która trwa kilka miesięcy i dłużej, to warto ją dodać do CV, aby nie mieć przerw w zatrudnieniu.
W ten sposób pokażesz pracodawcy, że nie mając stałej pracy, dalej byłeś aktywny zawodowo i starałeś się rozwijać swoje kompetencje.
Nie warto jednak poświęcać zbyt wiele miejsca w sekcji związanej z doświadczeniem na przedstawianie pracy na czarno.
Powinieneś skupić się na umiejętnościach, które zdobyłeś w ten sposób i przedstawić je w sekcji “umiejętności / kompetencje”.
Praca na czarno w większości jest spotykana w mniejszych firmach niż w korporacjach i rozpoznawalnych markach.
Sam problem jest jednak znany na rynku i nie wahaj się dodawać takiej pracy w swoim CV.
Najważniejsza jest szczerość podczas rozmowy kwalifikacyjnej, bo w ten sposób możesz zwiększyć zainteresowanie Twoją kandydaturą.
Umiejętności, które nabyłeś pracując na czarno nikt Ci nie odbierze.
Czego nie robić, gdy wpisujesz pracę bez umowy do CV
Skoro wiesz już, że możesz napisać w CV pracę bez umowy, warto też wiedzieć, jakich błędów unikać. Bo sposób w jaki to zrobisz, robi ogromną różnicę.
- Nie pisz “praca na czarno” ani “bez umowy”. Nikt tego nie oczekuje. Rekruter patrzy na Twoje kompetencje, nie na formę zatrudnienia.
- Nie kłam w datach ani nazwach firm. Jeśli rekruter zadzwoni do byłego szefa, a daty się nie zgadzają, tracisz wiarygodność. Podawaj realne informacje.
- Nie pomijaj tej pracy, jeśli trwała kilka miesięcy lub dłużej. Luki w CV budzą pytania. Lepiej wypełnić je prawdziwym, choć nieformalnym doświadczeniem.
- Nie rozpisuj się o szczegółach zatrudnienia. Nie musisz tłumaczyć, dlaczego nie było umowy. Skup się na tym, co robiłeś i jakie efekty osiągałeś.
- Nie wpisuj pracy bez umowy, jeśli trwała tylko kilka dni. Krótkie, jednorazowe zlecenia nie wnoszą wiele do CV. Skup się na tym, co naprawdę pokazuje Twoje doświadczenie.
Pamiętaj: CV ma Cię sprzedać, a nie rozliczać. Twoja rola to pokazanie wartości, którą wnosisz do nowego miejsca pracy.